Botontkalking of osteoporose

Osteoporose treedt op als het lichaam meer bot verliest dan het aanmaakt. Het gevolg van die onevenwichtige cyclus zijn dunne, poreuze botten die gemakkelijk kunnen breken. Het skelet wordt op termijn zo broos dat bij de minste stoot een breuk kan optreden. Osteoporose kan zich jarenlang onopvallend ontwikkelen en wordt vaak pas opgemerkt bij de eerste botbreuk. 

 

Risicofactoren osteoporose

Het menselijk lichaam maakt constant nieuw bot aan en breekt ondertussen oud bot af. Tot de leeftijd van 35 jaar wordt er normaal meer botweefsel aangemaakt dan afgebroken. Na het 45elevensjaar gaat de afbraak van het bot overheersen. Osteoporose ontstaat als de afbraak van het bot plots te snel gaat. Mogelijke factoren die dat veroorzaken zijn:  

 

Genetische aanleg 

75 procent van de maximale botmassa is erfelijk bepaald waardoor osteoporose in de ene familie meer voorkomt dan in de andere. Daarbij komt dat het vrouwelijke geslacht van nature minder botmassa heeft. Bij vrouwen is de kans dus groter dat ze ooit met poreuze botten zullen kampen indien hun (groot)moeder, tante of zus er ook last van heeft (gehad). 

 

Ongezonde levensstijl

Onvoldoende beweging, overmatige alcohol- en cafeïneconsumptie, roken, een gebrek aan vitamine D en onvoldoende calcium in de voeding kunnen aanleiding geven tot het ontstaan van poreuze botten. Ook mensen met ondergewicht (en zeer laag BMI) zijn een risicogroep. 

 

Hormonale oorzaak 

Een op de drie vrouwen krijgt last van botontkalking na de menopauze. Het geslachtshormoon (oestrogeen) speelt een belangrijke rol in de opname van calcium – een botversterkend mineraal – in de botten. Omdat de eierstokken dan geen oestrogenen meer produceren, verliezen vrouwen in de overgang de belangrijke functie van dat hormoon in de opname van calcium. Een calciumtekort leidt tenslotte tot broze botten. 

 

Hoe voorkom je osteoporose? 

Bewegen 

De beste manier om poreuze botten te voorkomen, is door een stevige botmassa op te bouwen in de kinder- en tienerjaren. Hoe meer iemand beweegt tijdens zijn kinderjaren, hoe groter de botmassa zal zijn op zijn 35elevensjaar. Maar ook voor volwassenen is het cruciaal om actief te blijven. Reken op een halfuur per dag matig intensief bewegen. 

 

Voldoende calcium opnemen

Als er te weinig calcium in je bloed zit, haalt je lichaam de stof uit je botten waardoor die fragiel worden. Calcium neem je op uit melk, zuivelproducten, groenten, noten, peulvruchten, gedroogde vruchten en volkoren graanproducten. Wie een evenwichtig voedingspatroon heeft, neemt normaal voldoende van het mineraal op. 

 

Vitamine D 

Je lichaam heeft nood aan vitamine D om calcium uit je voeding te absorberen. De huid maakt onder invloed van de zon vitamine D aan. Vertoef dus dagelijks minstens een kwartier in de buitenlucht.